Sık Sorulan Sorular
Neler yapabilirim?
MS, her gün ve yaşamınızın sonuna kadar birlikte yaşamanız gereken bir hastalıktır. Eğer özürlülüğünüz çok az ise ya da hiç yoksa, sizin ve ailenizin yaşam tarzı hiç değişmeyebilir. Yine de, hastalığın varlığından haberdar olmak ve çağrıştırdıklarını hissetmek hasta bireyin ve ailesinin sırtında ağır bir yük oluşturabilir. Tüm bunlar aslında yaşadığınız belirtilere ve kendinizi nasıl hissettiğinize bağlıdır. Belirtiler süreğen olabilir yada farklı zamanlarda şiddetlenebilir. Belirtilerin şiddeti genellikle MS hastalığının yaşamınızı ne ölçüde etkileyeceğine işaret eder.
MS hastası çoğu kişi geleceğe dair eskisinden daha fazla plan yapmak ve bazı faaliyetlerini ve programlarını değiştirmek zorunda kaldıklarını bildirmektedir. Örneğin, eğer yorgunluk sorununuz her gün ayıracağınız birkaç kısa dinlenme süresiyle bir miktar yavaşlıyorsa her zamanki yaşamınızı sürdürmenize izin verecektir.
Egzersiz
Fizyoterapi ve düzenli egzersizler, vücudu olabildiğince zinde tutmaya yardım edebilir. Doktorunuzla birlikte, hangi tür tedavinin ya da egzersiz programının yararlı olacağını tartışmak isteyebilirsiniz. Bu program, düzenli fizyoterapileri ya da evde belirli egzersizlerin yapılmasını içerebilir. Bazıları da yüzme, yoga ve binicilik gibi aktiviteleri yararlı bulmaktadır. Keyif aldığınız ve rahatlıkla yapabildiğiniz her türlü egzersiz yararlı olacaktır. Kas kuvvetini devam ettirmenin yanı sıra, egzersiz, gerilimi azaltmak ve rahatlamak için mükemmel bir yol olabilir. Ulusal ya da yerel MS topluluğunuz faydalı olabilecek dinlenme ya da egzersiz programları önerebilir, veya bu aktiviteleri sağlayan tesisler ve sağlık uzmanları hakkında tavsiyelerde bulunabilir.
Diyet
Yıllar boyunca MS için birçok diyet önerildi. Belki de nedeni ve tedavisi bilinmeyen bir hastalık için çok doğal bir durum. Önerilen diyetlerin bir kısmı birbiriyle zıtlık oluştursa da, gerekli tüm vitamin ve mineralleri almanızı sağlayan besin yönünden dengeli bir diyet izlemeniz akla yakındır. Bazı kişiler, hayvani yağlar bakımından zayıf, çoklu doymamış yağlar bakımından kuvvetli bir diyeti yararlı bulmaktadır. Kendi diyetinizde yapacağınız değişiklikleri doktorunuz ya da diyetisyeninizle görüşmeniz mantıklıdır.
İş planlaması
MS zaman içinde bazı fiziksel ve bilişsel özürlülüğe yol açabileceğinden, şu anki işinizi bu olası değişikliklerin ışığında gerçekçi biçimde değerlendirmek mantıklıdır. İşiniz çok fazla fiziksel efor gerektiriyor ise, alternatif bir iş, ya da mesleğinizin fiziksel yönünü hafifletmek için eğitim almayı düşünebilirsiniz. Oturarak yapılan bir işte, fiziksel sınırlamalar pek fazla etkili olmaz ve daha uzun yıllar çalışabilirsiniz. Yaşadığınız ülkede kariyer danışmanlığı ya da meslek kursları bulunabilir.
Ailevi değişiklikler
Evli çiftler için MS tanısından sonra üstesinden gelinmesi en zor problemlerden biri, muhtemel rol değişikliğidir. Geleceğe yönelik olasılıkların birlikte değerlendirilmesi gerekir. İki kişinin geliriyle geçinen bir aile, bir tanesiyle yetinmeyi öğrenmek zorunda kalabilir. Eşlerden birinin, evin idaresinde ve çocukların bakımında ek sorumluluklar üstlenmesi gerekebilir. Açık ve etraflı görüşmeler, bu önemli değişiklileri başarılı bir biçimde ele almanız için anahtardır.
